Zaterdag 3 oktober was weer de gebruikelijke Staatsiedag bij het gilde aan het Lambertilaantje te Alphen. De belangrijkste dag van het Sint Willibrordusgilde met als hoogtepunt het koningschieten op de koningsvogel. Dit jaar erg bijzonder omdat de kans op een Keizer aanwezig was.
Een Staatsiedag die zoals gewoonlijk weer op vrijdagavond begon met het om 20.00 uur blazen van ‘Den Volke Kond Doen’ door de bazuinblazers vanaf de kerktoren en het voorlezen van de proclamatie door Jan Oomen. In deze proclamatie wordt aangekondigd dat op zaterdag de Staatsiedag zal plaatsvinden en dat bij het opkomen van de zon de gildebroeders met roerende trom worden gewekt. Om 22.00 uur ging iedereen weer naar huis om nog even goed te slapen want de Staatsiedag is altijd weer een drukke en vermoeiende dag.
De volgende dag ging bij de bazuinblazers, tamboers en proclamatielezers om 5.00 uur de wekker. Dit jaar hadden de weergoden het slechte weer thuis gelaten en begon de dag fris maar met mooi weer in het vooruitzicht. Vlug het uniform aan en naar het gildehuis en om 5.45 uur de toren van de kerk in zodat om 6.00 uur de reveille vanaf de toren geblazen kon worden.
Na deze reveille kon het wekken van de gildebroeders en gildezusters beginnen. En wonderwel lukte het om iedereen wakker te krijgen. Toen uiteindelijk iedereen gewekt was, gingen de wekkers voldaan naar het gildehuis terug voor het welverdiende ontbijt compleet met eieren en spek.
Na het ontbijt werden nog de laatste details nog geregeld en vertrokken we om 9.10 uur om onze Gildekoning Jan Oomen af te halen. Dit jaar werden er geen leden geïnstalleerd dus gingen we nadat Gildekoning Jan Oomen was afgehaald door naar de Heuvelstraat waar burgemeester Lieke Schuitmaker en de genodigden op ons stonden te wachten en aansloten om mee naar de kerk te gaan. Om 10.00 uur begon de Eucharistieviering welke werd voorgegaan door Gildeheer Pastoor Demmers en welke werd opgeluisterd door het kerkkoor.
Na afloop van de eucharistieviering volgde de hernieuwing van de eed van trouw aan het kerkelijk en wereldlijk gezag onder de toren van de kerk. Deze werd in ontvangst genomen door burgemeester Lieke Schuitmaker en Gildeheer pastoor Demmers en werd afgesloten door een vendelhulde uitgevoerd door gildezuster Fay Vromans en gildebroeders Ton Vromans en Luuk Stevens.
Hierna gingen we naar het gildehuis voor koffie met gebak. Dit jaar was er lekkere appelcake en kersencake gebakken door de Hoofdman. Na de koffie met gebak kon om 12.00 uur de jaarvergadering beginnen. Als eerste werd Agnès van Waes in het zonnetje gezet. Agnès is naast tamboer ook foerier van het gilde. Onlangs had zij aangegeven te willen gaan stoppen als foerier. Petra van den Broek bood aan om dit van haar over te nemen en dus was het tijd om Agnès te bedanken voor 13 jaar lang zorgen dat de uniformen altijd weer keurig in orde waren. Hiervoor kreeg zij uit handen van Hoofdman Jos Huijben de Erespeld overhandigd te samen met een bloemetje.
Hierna werden de NBFS kampioenen Ton Vromans en Wesley Hoefmans in het zonnetje gezet evenals Jasper van Zon en Piet Vromans die promoveerden naar een hogere klasse en Luuk Stevens en Fay Vromans die derde werden. Daarna werd de nieuwe Doelkoning Corné Laurijssen het doelkoningsschild overhandigd en ontving Jeugdprins Rens de Jong het jeugdschild. Toen werd Jan Oomen bedankt voor zijn koningschap van het afgelopen jaar met ook bloemen voor zijn vrouw Jolanda.
Vervolgens werden de prijzen van de zomerverschietingen uitgereikt door Hoofdman Jos Huijben. Daarna was het weer tijd voor het moment van bezinning: het jaarverslag door de Deken-Schrijver Anja Oomen, complimenten voor dit altijd weer omvangrijke werk, waarvan zij de hoogtepunten voorlas. Na het jaarverslag werd de nieuwe koningsvogel aangeboden door Gildekoning Jan Oomen. Dit jaar weer een bijzondere vogel aangezien de kans aanwezig was dat Jan wederom koning zou schieten en daardoor drie maal achtereen koning zou zijn. Dat betekent dat hij dan automatisch Keizer van het gilde zou worden. Dit was ook aan de vogel te zien. Het was een Keizerspinguïn met aan de ene poot een koningsschild en aan de andere poot een Keizerspapegaai.
Na al dat gepraat werd het tijd voor de koffietafel met twee soorten soep, boterhammen met beleg, krentenbrood en een pasteitje. De weer overheerlijke groentesoep en het pasteitje waren van Frank Rommens en de geweldige pompoensoep van Petra Pluijm. Petra en Frank hiervoor onze welgemeende dank, het was weer erg lekker.
Aangezien het weer steeds beter werd en de zon scheen, kon vanaf 14.30 uur het programma gewoon doorgaan, namelijk met het koningsschieten. Dit begon met bazuingeschal vanaf de toren. Het teken dat het koningsschieten gaat beginnen. Daarna werden de regelementen voorlezen en volgde het 'vrijen' van de boom door er met het gehele gilde drie keer omheen te trekken.
Omdat het een bijzondere Staatsiedag was (de 60ste en met kans op een nieuwe Gildekeizer) was burgemeester Lieke Schuitmaker hierbij ook aanwezig.
De boom werd hierna vervolgens plat gelegd zodat de koningsvogel geplaatst kon worden door de burgemeester. Nadat de vogel hoog in de lucht was, was het de beurt aan de notabelen om elk drie schoten te lossen. Allereerste was het de eer aan de burgemeester Lieke Schuitmaker om drie schoten te lossen op de vogel. En wonderwel waren er twee raak. Een knappe prestatie want we hebben dit nog geen andere burgemeester zien doen. Aangezien de Gildeheer niet meer aanwezig was, werd er alleen nog door Hoofdman Jos Huijben en oud-Gildekoning Jan Oomen op de vogel geschoten.
Na deze schoten was alles gereed om met het koningschieten te kunnen beginnen. De bogen werden door de deelnemende schutters klaargemaakt en hierna kon de loting plaatsvinden om de volgorde van schieten te bepalen.
Al met al waren acht leden die aan het klusje begonnen om de vogel van de paal af te schieten: Mark Nijboer, Toin van Zon, Jan Oomen, Frank Rommens, Corné Laurijssen, Roos Nijboer, Johan van den Heijning en Japie van Baalen. Als Jan Oomen de vogel eraf zou schieten, zou hij Gildekeizer zijn van het gilde. Onze laatste Gildekeizer Cees Peijs was helaas in 2024 overleden en dus zou het mooi zijn als er dit jaar weer opvolging zou komen.
Na de eerste ronde van drie schoten, waarbij de vogel toch drie maal flink geraak werd, had Jan nog acht schoten nodig om de vogel van de paal af te schieten. En zo werd hij onder luid gejuich van iedereen de nieuwe Gildekeizer van het gilde.
Om dit nog te bevestigen werd hij door de overheid aangestemd en werd hem, na de handwassing, de Keizerspapegaai omgehangen ten teken dat hij de Gildekeizer is.
Gildekeizer ben je voor het leven. Je bent vrijgesteld van contributie en heb verder geen verplichtingen meer zoals het schenken van een schild.
Hierna moest er natuurlijk een nieuwe vogel opgezet worden. Gildekeizer Jan Oomen had al een volgende klaarliggen voor het geval dat dit nodig zou zijn. Deze vogel had het thema Kwik, Kwek en Kwak. Er waren dan ook drie eendjes te zien. En dus gingen we weer van start maar nu voor het Gildekoningschieten. Ook deze vogel werd weer door Burgemeester Lieke Schuitmaker op de boom geplaatst waarna onze gildekeizer de vogel nog een stukje omhoog schoof. Daarna ging de vogel weer omhoog en kon het echte koningschieten beginnen.
Een Gildekoning(-in) is de belangrijkste persoon binnen het gilde die het gilde naar buiten toe vertegenwoordigt. Na afloop van het koningschap is de koning(-in) verplicht een zilveren schild te schenken aan het gilde dat getuigt van zijn/haar koningschap.
Er waren zes leden die deelnamen: Mark Nijboer, Toin van Zon, Frank Rommens, Corné Laurijssen, Roos Nijboer en Japie van Baalen. Dus zou het wel eens zo kunnen worden dat we weer een koningin zouden krijgen. Ze gingen alle zes voor de titel. De vogel ging stukje bij beetje omhoog als het schot op de juiste plek de vogel raakte. Ook verloor hij al snel wat onderdelen zoals de koppen en de poten.
En zo kwam dan het 41e raakschot dat door Frank Rommens werd gelost. Dit zette de vogel op scherp waardoor één raakschot voldoende zou zijn om hem van de paal af te schieten.
Na 57 schoten kwam het 42ste raakschot dat door Japie van Baalen werd gelost en zo viel onder luid gejuich de vogel naar beneden en werd Japie van Baalen voor de tweede keer Gildekoning. Japie, proficiat met het koningschap en maak er weer iets moois van.
Om het geheel nog procedureel af te ronden werd er door de bazuinblazers vanaf de kerktoren een signaal geblazen ten teken dat er een nieuwe koning was. Daarna vond de handwassing plaats door vendelier Rens de Jong en lopertje Stijn van Soest. Hierna werd de koningsbreuk door Keizer Jan Oomen bij Japie omgehangen en werden Gildekoning Japie van Baalen en Gildekeizer Jan Oomen geëerd met erewijn en een vendelhulde.
Hierna liep Japie als nieuwe koning over het moedervaandel het gildehuis binnen. Een eer die alleen de nieuwe koning(-in) te beurt komt. Aansluitend vond de receptie plaats en kon iedereen Gildekoning Japie van Baalen en Gildekeizer Jan Oomen feliciteren.
Natuurlijk hadden we van dit alles stevige honger gekregen. En om die te stillen vielen we met zijn allen aan op het koningsbuffet, uiteraard nadat de nieuwe koning en nieuwe keizer dit geopend had.
Om de dag nog verder af te sluiten, feestten we nog tot in de kleine uurtjes en vergaten we natuurlijk niet de nieuwe Gildekoning en Gildekeizer op ludieke wijze te huldigen met liedjes die speciaal voor hen (met wat hulp van ChatGPT) gemaakt waren! En zo kwam er dan een einde aan een lange maar mooie en zeer gezellige Staatsiedag.
Hoofdman
Jos Huijben
