Het Undercurrent Trio, bestaande uit rietblazer Iman Spaargaren, gitarist Guillermo Celano en drummer Marcos Baggiani, begint steeds verder uit te dijen. Op het in 2024 bij Zennez Records verschenen ‘Cloud Song’ kregen ze versterking van trompettiste Susan Veneman en afgelopen maart voegde saxofoniste Angelica Niescier, die recent nog te horen was op Summer Bummer, zich bij het kwartet voor opnames van een later dit jaar te verschijnen nieuw album.

Afgelopen zaterdagavond stond het kwintet op het podium van de PlusEtage in Baarle-Nassau waarbij Baggiani zich liet vervangen door drummer Nitin Parree. Hoe meer zielen hoe meer vreugd lijkt Spaargaren te denken en gelijk heeft hij!

Mingus

Een belangrijke inspiratiebron voor juist deze blazers ligt in het fameuze sextet – juist, nog eentje erbij dus – van Charles Mingus waarmee hij in mijn geboortejaar, 1964 door Europa toerde. Eric Dolphy op basklarinet, fluit en altsax, Clifford Jordan op tenorsax en Johnny Coles op trompet. Hier dus Spaargaren op klarinet en tenorsax, Niescier op altsax en Veneman op trompet. Alledrie hebben ze hun eigen kenmerkende stijl, wat de één goed ligt, is voor de ander onontgonnen terrein en samen kunnen ze alles.

Tegenstelling

Laat Veneman vooral indrukwekkend harmonieuze partijen blazen, het liefst ook nog vrij ingetogen en laat Niescier knetteren en de chaos opzoeken. Dat terwijl Spaargaren van beide uitersten de eindjes aan elkaar knoopt en zorgt dat we met ons allen de eindstreep halen.

Parree

Spaargaren, Celano en Baggiani kennen elkaar inmiddels door en door en vormen normaal gesproken dan ook het stevige ankerpunt. Van Parree mag wat normaal gesproken Baggiani doet natuurlijk niet worden verwacht, hij doet meer dan zijn best, is een geweldige drummer maar gaat soms wel iets te veel zijn eigen weg. We vergeven het hem, het is al mooi dat hij erbij kan zijn.

Blues

We beginnen met ‘Minor is the new Major’ en een lome ritmiek, het ultieme minorgevoel: de blues. We horen beeldende solo’s van Spaargaren en Veneman, daar zijn die twee duidelijk goed in. Ook mooi: de door Spaargaren strak gedirigeerde blazerslijnen, bijvoorbeeld in ‘A Current State of Affair’, waarin we voor het eerst Niescier horen met een springerig speelse solo, gloedvol begeleid door Parree die deze stijl van spelen duidelijk aanspreekt. Een stuk waarin het bovengenoemde verschil in stijlen ook mooi aan bod komt.

Verhalend

De solo’s van Veneman, Spaargaren en Niescier zijn duidelijk van elkaar te onderscheiden. Spaargaren zag vakgenoot Chris Speed in het Bimhuis en raakte geënthousiasmeerd door zijn verhalende wijze van componeren, ‘The Great Unwinding’ was het resultaat. Met veel verbeeldingskracht vertelt Spaargaren hier op tenorsax zijn verhaal, de dames hebben even pauze. Opvallend is het duet van Niescier en Celano tegen het einde van het stuk waarin we duidelijk in een andere sfeer belanden.

Dynamiek

‘The Sacred Space’ opent met een geheel solo gespeeld intro van Spaargaren op tenorsax, gevolgd door een drumsolo van Parree. Een harmonieus deel doet zijn intrede, iets waar we eveneens mee eindigen. Het middendeel contrasteert hier sterk mee, daar overheerst de creatieve chaos. ‘Africanea’ brengt ons, conform de titel in geheel andere sferen al eindigt dit stuk eveneens in een krachtige dynamiek waarin met name Niescier zich prima thuis voelt.

Klarinet

Twee keer is Spaargaren te horen op klarinet. ‘La tenis de Imanolo’ is een cumbria, ‘Madrugado en Rio Amizacate’ een milonga, beiden Zuid Amerikaanse dansen. Muziek die zich uitstekend leent voor dit instrument. De soepele lijnen die Spaargaren hier blaast, genesteld in de ritmiek van Celano en Parree zijn een lust voor het oor. Bijzonder aan die stukken is daarnaast dat ze een geheel andere muzikale sfeer in het concert brengen, de veelzijdigheid van dit trio plus benadrukkend.

Jimi Hendrix

Dat bereikt deze bijzondere band eveneens met ‘Turning Point’ van Jimi Hendrix. Celano mag voor deze ene keer zijn versterker helemaal opendraaien en geniet daar duidelijk van. Parree doet niet voor hem onder en de drie blazers slaan de brug naar de jazz, een mooie manier om een sterk concert krachtig af te sluiten.

PlusEtage, Baarle-Nassau 19 september

Ben Taffijn voor ‘Nieuwe Noten’