Het project Groene Kaden, dat de Mark op een ecologische wijze in de binnenstad wil laten stromen, heeft in 2025 fase 2 bereikt: het stuk tot de Tolbrug is gereedgekomen. De komende jaren volgt de rest: over het terrein van de Rooi Pannen, naar het Seeligterrein waar de aansluiting met de Mark plaatsvindt. Om te zien of de gewenste ecologische meerwaarde ook wordt gehaald, wordt er gemonitord op planten, vleermuizen, vogels en insecten. In 2021 is een 0-meting gedaan. Dit betreft de oude situatie zonder ingreep. In 2024 en 2025, na de herinrichting, zijn vlinders, wespen, libellen en bijen opnieuw geteld. In 2024 is de situatie voor vlinders, bijen en wespen aantrekkelijk omdat er zeer gevarieerde borders aan beide zijde van het water zijn aangelegd. Het zijn voor 99% inheemse planten, er is gezorgd voor bloeiende planten in lente, zomer en nazomer en er zijn plekjes kale bodem waar bijen kunnen nestelen. Voor libellen is de situatie niet aantrekkelijk, want er zijn geen glooiende, zachte oevers. Ook zijn er nog geen waterplanten met drijvende bladeren. Libellen vertonen zich dus niet.
Resultaten
In onderstaande tabel staan de resultaten samengevat.
Insecten Nieuwe Mark
Jaren soorten aantallen
2021 12 115
2024 14 285
2025 31 355
De belangrijkste graadmeter voor de biodiversiteit is het aantal soorten. De aantallen zijn een schatting en bovendien ontbreken een aantal waarnemingen aan het eind van het seizoen in 2024. De belangrijkste conclusie is, dat na een voorzichtig begin in 2024, in 2025 een flinke toename van het aantal soorten plaatsvindt. Per insectengroep, waarbij steeds de situatie van 2021 met die van 2025 wordt vergeleken:
Libellen: van 3 naar 0 soorten. Vlinders: van 3 naar 6 soorten. Dit aantal is voor zo een bloemrijke omgeving laag. Wespen: van 0 naar 4. Ook dit aantal stelt niet zoveel voor.
Bijen: van 6 naar 21 soorten. Dit is getalsmatig wel een flinke verbetering. Van de 21 waargenomen soorten zijn er 11 die een voorkeur voor het stedelijk gebied hebben.
Opmerkelijke waarnemingen zijn: de kleine vuurvlinder, groot koolwitje, de gehoornde metselbij, de kleine tuinmaskerbij en de glimmende smaragdgroefbij. In aantallen vallen vooral akkerhommels en aardhommels op die de smeerwortel goed weten te vinden.
Aad van Diemen – natuurgids IVN Mark&Donge
Markandalletjes
* De herfst is begonnen. Helmplicht onder Kastanjebomen, want die laten hun kastanjes graag op je hoofd vallen!
* Open Monumentendag trok op Landgoed Nuwenhuys veel belangstelling. Indrukwekkend hoe nauwgezet de eigenaren Van Logtestijn het vervallen rijksmonument in meer dan oude luister hersteld hebben. Niet alleen de oude monumentale boerderij, maar ook de herbouwde Vlaamse schuur, waar geen spijker aan te pas kwam en het houten gebint met klassiek ‘pen en gat’ vast genageld werden. Het Bakhuis is vanuit het puin weer opgebouwd door experts uit Vlaanderen. Vlaams, want de bakhuizen onder de grote rivieren zijn net weer anders dan die er boven. Zo moet de oven met een speciale elastische specie, die de temperatuurwisselingen doorstaat, luchtdicht afgesloten worden. Daarvoor worden weer de klassieke materialen toegepast. Een speciale specie die bestaat uit meel, water, varkenshaar en paardenurine.
De oven werkte uitstekend zoals te zien was aan de vele ‘pizza’s’ die met smaak opgepeuzeld werden!
Volgend jaar wordt de Mark verlegd en komt er als vanouds een meander langs Nuwenhuys te stromen. Dan herleeft Nuwenhuys in oude glorie als een eeuwenoude bouwsteen in het steeds mooiere Markdal. Laat iedereen daarvan genieten, zoals nu bewoners van Nuwenhuys dankzij veel zorgzaamheid doen.
* Oranjetuin: Ontdekplek voor kinderen. Met genietende groene groot- en kleinouders. IVN Natuurtuin Oranjepolder. Domeinweg 9. Oosterhout. Zondag 20 september. 13-16u. Zie website IVN Mark&Donge.
* Sportieve opruimactie te land en te water. SUP RUN of WALK, dus peddelend, joggend of wandelend. Voor “schone singels en oevers”. Gezellig, gezond en samen. Zaterdag 16 september (World Cleanup Day). 10-11u30. Witte Huisje in Seeligpark. Breda.
Start: Witte Huisje Seelighpark, Breda. Natuur- en milieuvereniging Markkant met Runnerscafé Ron Bekker.
* Regen geeft mystieke sfeer en laat zwammen zwammen!
Joop van Riet – natuurgids IVN Mark&Donge