'Welkom bij de onthulling van onze mysterie-gast. Een gast die nauw verbonden is met de geschiedenis van de buurt en in het bijzonder met de smokkelgeschiedenis.' Op de hoek van het Gorpeind en de Eikelenbosch hadden zich zo’n dertig buurtbewoners verzameld om dit bijzondere moment mee te maken. Vorig jaar werd hier al een bankje en een insectenhotel onthuld, maar Buurtschap De Vier Winden is nog lang niet klaar met het verfraaien van de buurt.

Door: Claudi Olieslagers

De onthulling van de mysterie-gast markeerde opnieuw een bijzonder moment. De smokkelperiode wordt door sommigen gezien als een tijd van criminaliteit, maar volgens meerdere buurtbewoners draaide het vooral om creativiteit en vindingrijkheid bij het transporteren van goederen van Nederland naar België.

Buurtschap De Vier Winden heeft de ambitie om meerdere kunstobjecten in hun buurt te plaatsen die verwijzen naar deze smokkelgeschiedenis, zodat dit stukje lokale historie niet verloren gaat. Zo staan er plannen op stapel om zogenoemde ‘kraaienpoten’ te plaatsen en willen ze nog klompen, met de voetzolen bewust andersom. De financiering van deze kunstobjecten komt vanuit de Nationale Postcode Loterij.

Voorzitter Pieter Jochems sprak, voordat hij het woord gaf aan wethouder Thomas Adams, zijn dank uit aan Jan Seegers. Met zijn vakmanschap en oog voor detail heeft hij de mysterie-gast stevig verankerd in de grond, in een blok van maar liefst 400 kilo beton. Pieter van de Broek verzorgde het transport en de plaatsing van het kunstwerk.

Wethouder Adams was niet voor de eerste keer te gast bij Buurtschap De Vier Winden. Hij prees de ambitie van het buurtschap om de mooiste buurt van Baarle te worden. Als wethouder onder andere van recreatie en toerisme gaf hij aan bijzonder benieuwd te zijn naar de onthulling en wilde hij niet te lang wachten om te zien wat het bestuur dit keer had gerealiseerd. Hij sprak zijn trots uit over het buurtschap.

De eer van de onthulling was voor Anneke Michielsen-Kusters, met haar 91 jaar de oudste bewoonster van de Vier Winden. Onder luid applaus kwam een prachtige pungelaer, oftewel smokkelaar, tevoorschijn. Het beeld is gemaakt door Rik Boom, professioneel houtbewerker uit Vaassen en voormalig Nederlands kampioen houtcarving. De aanwezige buurtbewoners roemden de details en de plaatsing van het beeld. “Hij kijkt richting Zondereigen,” was in het publiek te horen.

Anneke vertelde later aan Ons Weekblad dat zij zelf al op vierjarige leeftijd moest smokkelen. Ze kreeg een plooienrok aan, waarin met gemak vier kilo boter werd verstopt. Op woensdag en zaterdag ging ze dan achterop de fiets bij een van de oudere meisjes richting Meer. Het was bijna een uur fietsen voordat de boter werd afgeleverd. Wat er daarna mee gebeurde wist ze niet, ze moesten het alleen brengen.

Buurtschap De Vier Winden is er opnieuw in geslaagd om Baarle een stukje mooier te maken. Het blijft voor hen een raadsel waarom andere buurtverenigingen dit voorbeeld niet volgen. “Het is echt weinig moeite om via de Postcode Loterij € 5.000 binnen te halen,” aldus bestuurslid Marion. En hun volgende idee? Dat ligt al klaar.