Vlaams minister Ben Weyts (N-VA) reisde donderdag 19 februari af naar Baarle om bekend te maken dat een voorstel tot wetswijziging inzake verkoop, transport en afsteken van consumentenvuurwerk in voorbereiding is. Al vaker werd dit voorstel ingebracht maar haalde het steeds niet. Wat is er veranderd? Dat vroeg de verzamelde pers die met vier cameraploegen en vele schrijvende reporters aanwezig was bij deze presentatie bij Den Engel in Baarle-Nassau…

Door Jeanny Wouters

Achter de tafel hadden diverse politici plaatsgenomen naast de minister uit het Vlaams parlement: onze burgemeester van Hertog Philip Loots, burgemeester Dorien Cuylaerts van Rijkevorsel, federaal parlementsleden Maaike de Vreese en Lieve Truyman, en Vlaams parlementslid Paul Van Miert (ook schepen) uit Turnhout.

Dierenwelzijn

“Waarom zijn wij hier samen? Omdat het genoeg geweest is. Vuurwerk kost dierenlevens en mensenlevens.” Tijdens de laatste jaarwisseling waren er 130 gewonden, op een scherm werden foto’s getoond van dode dieren als gevolg van vuurwerk. Minister Ben Weyts is minister van Dierenwelzijn en hij voerde het woord deze ochtend. De situatie in België is nu zo dat vuurwerk is toegestaan en dat de burgemeester bepaalt of in zijn gemeente een verbod geldt op verkoop/vervoer/afsteken. Echter, daarbij heeft de burgemeester geen mogelijkheden tot sancties. Daarom wil men de wetgeving wijzigen en landelijk de verkoop, vervoer en afsteken van vuurwerk door en aan particulieren verbieden, en de burgemeester kan een vergunning afgeven bijvoorbeeld voor professionals om vuurwerk verantwoord en veilig af te steken.

In 2019 werd dit in het Vlaams parlement al kamerbreed goedgekeurd, echter het grondwettelijk hof ging hierin niet mee, er was geen federale goedkeuring.

Hulpverleners

Wat is er sinds die tijd veranderd? In Wallonië is in 98% van de gemeenten een verbod op vuurwerk. Geconstateerd wordt dat vuurwerk steeds meer ingezet wordt tegen hulpverleners. In Nederland wil men dit jaar een vuurwerkverbod invoeren. “Wij vrezen dat de grensstreek nog meer voorwerp van vuurwerktoerisme wordt” verwoordde burgemeester Philip Loots zijn toekomstbeeld. De Kempische burgemeesters dringen samen aan bij de parlementsleden om opnieuw te werken aan een landelijk verbod zodat er mogelijkheden komen om te handhaven en overlast te voorkomen. “De grensgemeenten zijn het Far West van vuurwerk” aldus de burgemeester. Baarle-Hertog telt zes vuurwerkwinkels in de bebouwde kom waar 365 dagen per jaar vuurwerk mag worden verkocht. De massale toeloop vanuit Nederland begint steeds vroeger, al half augustus. Zodra ze de winkel of het dorp verlaten zijn ze al strafbaar want vuurwerk mag in Nederland niet worden vervoerd buiten de laatste drie dagen van het jaar…

Onveilig

Burgemeester Loots schetste de gevaarlijke situatie in het dorp, mensen voelen zich onveilig. Er is een nieuwe aanvraag voor grootschalige opslag en daartegen kwamen honderden bezwaren binnen. Het gemeenschappelijk brandweerkorps volgt de Nederlandse richtlijnen bij vuurwerkexplosies, dat leidt ertoe dat er wordt geëvacueerd. Niet geblust binnen 400 meter rondom. “Half onze woonkernen zijn dan verdwenen.”

Ook het af en aan rijden van busjes vol vuurwerk in drukke tijden wordt aangehaald: in een opslag mag 150 kg pyrotechnische sas, in een busje rijdt 330 kg zo rond, meer dan in een bunker ligt en de arbeidskrachten zijn onervaren. Een hiaat in de wetgeving, aldus de mensen achter de tafel.

Prachtig nieuws

Wat ook verandert is dat de partij van de premier van België er nu voor gaat, “prachtig nieuws voor ons land” aldus Ben Weyts. De drie aanwezige federale parlementsleden geven een toelichting. Ook zij halen het misbruik van vuurwerk aan, willen de burgemeesters meer middelen geven om in te zetten. Het gaat niet om een totaalverbod voor vuurwerk, maar wel veilig afsteken bijvoorbeeld door professionals op evenementen in gecontroleerde veilige omstandigheden, ter bescherming van de omgeving, economie, hulpdiensten en ziekenhuizen. Er zijn andere manieren in de toekomst van feestvieren, bijvoorbeeld droneshows of een geluidsarme vorm van vuurwerk. Innovatieve mogelijkheden die minder overlast geven voor mens en dier.

Minister Wuyts geeft aan het eind aan dat duidelijkheid belangrijk is, de regelgeving kent lacunes, nu kan de politie niets doen, de regels zijn verschillend in Brussel, Wallonië en Vlaanderen. Er wordt met de nieuwe wetgeving één geheel van gemaakt!